آشنایی با درام درمانی

 

آشنایی با درام درمانی


درام از سالها پیش در زندگی انسان ها نقش پررنگی داشته است. از زمانی که ارسطو کتاب بوطیقا یا «فن شعر» را نوشت، درام سر و شکلی منسجم تر پیدا کرد. از قرن ها قبل از میلاد مسیح، این نوع از هنر در سرزمین های کهن جریان داشت و هم نوعی تفریح و سرگرمی برای مردم به شمار میرفت و هم اینکه با طرح کردن مباحث اخلاقی آنها را به تزکیه روحی یا به قول ارسطو به کاتارسیس می رساند.
درام را با تعریف های گوناگونی میشناسیم. شاید ساده ترین تعریف برای آن، روایت کردن داستانی است که در آن عامل انسانی نقش قهرمان را دارد و این قهرمان مجبور است برای رسیدن به هدف خود، از سد موانع پیش رویش بگذرد. در نهایت یا به هدف خود میرسد و یا در غیر این صورت، دچار تحولی درونی شود.
قرن هاست که در سینما و تئاتر شاهد داستانهایی هستیم که به دنبال روایت کردن چنین درامی هستند. اما جدای از این تعریف کلی، در دوره معاصر بیش از هر چیزی ترکیب درام با دیگر هنرها و علوم مهم گشته است. الان هنرهایی که به اصطلاح «هایبرید آرت» محسوب میشوند بیش از هر چیزی مهم و مورد توجه هنرمندان هستند. هایبرید آرت به ترکیب هنر با علوم و فناوری گفته می شود و تلاش ها برای ارائه ترکیبات جدید در حال انجام است.

 

آشنایی با درام درمانی


شاید یکی از مهم ترین مسائلی که این روزها متخصصین حوزه درام و علوم با آن روبرو هستند، مبحث سایکو درام یا به اصطاح کاربردی تر آن، درام درمانی است. البته درام درمانی دستاورد جدیدی نیست و سالها مورد استفاده قرار می گرفته؛ اما در سالهای اخیر بیش از پیش مورد توجه واقع شده و به تئوری ها و نظریات پیرامون آن اضافه شده است.
در سایکو درام، فردی که مشکل روحی، روانی یا رفتاری دارد را درون یک نمایش دخیل می کنند. برای مثال در هنر تئاتر، نمایشنامه ای نوشته می شود و نقشی به فرد بیمار در آن نمایش داده میشود. بیمار با بازی کردن درون آن نمایش به نوعی بر مشکلات و کسالت های روحی و روانی خود مسلط شده و درمان او، از طریق همین نقشی که بازی میکند درمان می شود.
البته در سینما هم این مساله مورد استفاده قرار میگیرد. فرق سایکو درام در تئاتر با سینما در این است که، در تئاتر بیماری که قرار است نقش بازی کند مجبور خواهد شد تا به نوعی برون گرایانه عمل کند و حتی مقابل جمعی از تماشاگران این کار خود را انجام دهد. در تئاتر عمل درام درمانی بیشتر برای درمان مشکلات درون گرایانه، جمع گریزی و شرم و خجالت افراطی مورد استفاده قرار می گیرد.

 

آشنایی با درام درمانی


اما در طرف مقابل، درام درمانی در سینما این ویژگی را هم در اختیار بیمار قرار می دهد تا نتیجه بازی خود را از طریق پرده نمایش ببیند. بسیاری از افراد، با دیدن عکس یا فیلی از خود دچار احساس ناخوشایندی می-شوند. بسیاری حتی حاضر نیستند که به صدای ضبط شده خودشان گوش بدهند. البته این نوع از برخورد با صدا و تصویر خود، شاید در سطح اولیه مشکل روانی تشخیص داده نشود اما واقعیت این است که افرادی وجود دارند که، به نوعی از مازوخیسم یا (خود آزاری) دچار هستند. آنها از خود بیزارند و حتی ممکن است در لحظاتی به خودشان هم صدمه بزنند.
حالا اگر طبق تشخیص روانشناس و متخصص حوزه سایکو درام، لازم باشد که فرد بیمار طبق شیوه درام درمانی مورد معالجه قرار بگیرد، لازم است تا در ابتدا طی گفت گوهای فراوان به برداشت درستی از زندگی فرد مورد نظر رسید. مشکلات روحی و روانی او را مورد بررسی و تحلیل قرار داد و در ادامه، درامی بر اساس مشکل او نوشت. این درام میتواند شامل یک نمایشنامه باشد که در تلاش است فرد بیمار را درگیر یک نقش روی صحنه کند و فرد با قرار گرفتن مقابل افرادی که روبروی او نقش خودشان را بازی میکنند، به درمان شدن وی کمک کنند.

 

آشنایی با درام درمانی


یا این درام میتواند شامل یک فیلمنامه باشد که قرار است از قدرت سینما برای درمان فرد استفاده نماید. در این صورت کارگردان به جای اینکه درگیر نوع برداشت بینندگان و مخاطبین فیلم خود باشد؛ در تلاش است فیلمی بسازد که شاید تنها یک مخاطب داشته باشد. تنها مخاطب این فیلم هم مطمئنا خود فرد بیمار است.
تصور کنید فردی وجود دارد که بیماری روانی او، ترسیدن از تاریکی است. فیلمنامه ای نوشته میشود که در آن قرار است یک نفر در خانه و در تنهایی خود شبی را بگذراند. این فیلم حتی میتواند ویژگی های یک فیلم ترسناک را هم داشته باشد. زمانیکه فرد بیمار را به لوکیشن فیلمبرداری می برند، او در ابتدا جمعی از عوامل فیلم (کارگردان، فیلمبردار، نورپرداز، صدابردار، منشی صحنه و غیره) را مشاهده کرده و با آنها انس میگیرد. سپس به او گفته میشود که حالا قرار است طبق فیلمنامه، او در صحنه قرار گرفته و کارهایی را که از وی میخواهند انجام دهد.

 

آشنایی با درام درمانی


مسئول نورپردازی صحنه کم کم نورهای داخل لوکیشن را خاموش کرده تا حدی که نور لازم برای فیلم باقی بماند. در آن شرایط که فرد بیمار بین چندین نفر قرار گرفته و در واقع تنها نیست و به خاطر اینکه تمرکزش بر ایفای نقش درون فیلم است، خیلی توجهی به کاهش نور نمیکند.
بدین ترتیب فیلم ساخته میشود و برای فرد فرستاده میشود تا آن را تماشا کند. البته لازم به اشاره است که در مرحله پست پروداکشن یا همان تدوین، به واسطه نرم افزارها و تکنیک های اصلاح رنگ و نور، تا حدی نور فیلم کمتر و فیلم تاریک تر میشود. هنگامیکه فرد فیلم را تماشا میکند، با کسی مواجه است که درون تاریکی قرار گرفته، به ظاهر تنهاست و هیچ ترسی هم از این تنهایی و تاریکی ندارد. او حین تماشای این فیلم، بارها به خود یادآوری میکند که این بازیگر خودش است.

 

آشنایی با درام درمانی


توجه کنید جادوی سینما در این است که نوعی از توهم و همذات پنداری مخاطب با شخصیت درون فیلم را ایجاد میکند و باعث میشود بیننده لحظاتی دنیای اطراف خود را فراموش کرده و به کلی درون داستان فیلم غرق شود. فرد بیمار خودش را میبیند که دیگر ترسی از تنهایی و تاریکی ندارد. با تماشای این فیلم برای دفعه های دیگر، رفته رفته این حس در او تقویت میشود که یکبار به تنهایی در اتاقی تاریک قرار گرفته و شب را صبح کرده است. با ایجاد شدن این احساس درون فرد، مطمئنا قدم بزرگی برای درمان بیماری او برداشته خواهد شد.

آشنایی با درام درمانی

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 0.00 (0 Votes)

مطالب مشابه

تماس با ما

همکاری با ما

تور کیش با پرواز ماهان

تور دبی با پرواز ماهان

تور آنتالیا با پرواز ماهان

تور دبی ویژه شهریور 94 با پرواز ماهان

امتیاز کلی این مطلب (0)

0 از 5 ستاره
افزودن نظر