معرفی شهر ماسوله - 5.0 out of 5 based on 2 votes

معرفی شهر ماسوله

شهرهای شمالی کشور همیشه یکی از مقصدهای محبوب در بین ایرانیان می باشد. یکی از شهر های زیبا و تاریخی که در استان گیلان قرار دارد، ماسوله نام دارد. شاید بارها اسم آن را شنیده باشید ولی کمتر از زیبایی هایش بدانید. در این مطلب قصد داریم شما را بیشتر با شهر ماسوله آشنا کنیم؛ با ما همراه باشید. 

چرا سفر به ماسوله؟

معرفی شهر ماسوله

شهر تاریخی ماسوله به دلیل معماری پلکانی نه تنها در ایران بلکه در سراسر دنیا معروف می باشد. طبیعت بکر و و فضای مه آلود ماسوله تنها بخشی از زیبایی های این شهر محسوب می شود. هم چنین این شهر امکانات تفریحی خوبی را برای گردشگران فراهم کرده است.

آشنایی با شهر تاریخی و توریستی ماسوله | بهشت مه آلود گیلان

شهر ماسوله در 60 کیلومتری استان گیلان و در ارتفاع 1050 متری از سطح دریا به صورت پلکانی قرار دارد. در واقع معماری منحصر به فرد این شهر موجب جذب گردشگران به سمت خودش شده است. جالب است بدانید که ماسوله در اکثر ماه های سال غرق در مه می شود و این پدیده آنقدر زیبا است که شما را وادار می کند که ساعت ها از دور نظارگر چنین چشم اندازی باشید. از زیبایی های این شهر می توان به کوهستان های مرتفع، جنگل، ییلاقات سرسبز، آبشار و غیره اشاره نمود. شهر ماسوله در سال 1354 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده و امیدواریم به زودی در میراث جهانی نیز به ثبت برسد.

معرفی شهر ماسوله

تاریخچه ماسوله

در قرن ۱۴ میلادی مردمان ماسوله به همراه مردمانی از نقاط مختلف ایران به موقعیت کنونی شهرک تاریخی ماسوله کوچ کردند. آثار کشف شده در قرن چهارم تا هفتم هجری در این منطقه نشان می دهد که مردمان آن دوره، مهارتی بسیار خوب در سفالگری داشته اند. هم چنین بر اساس شواهد به دست آمده، این مکان از سده پنجم تا هشتم هجری یکی از مراکز مهم در زمینه فلز کاری به شمار می آمده است. جالب است بدانید که ماسوله جدید مرکز داد و ستد و شاهراه ارتباطی بین گیلان و زنجان و آذربایجان به شمار می رفته و بازار، کاروانسراها و صنایع فلزی و غیر فلزی آن از رونق فراوانی برخوردار بوده است. البته این دوران طلایی تا ابد ادامه نداشت و بعد از راه اندازی راه های ارتباطی بین گیلان و آذربایجان و گیلان و زنجان از دیگر مسیرها، ماسوله رونق اقتصادی خود را از دست داد و باعث گردید که افراد زیادی به مناطق دیگر مهاجرت کنند. در ضمن اشغال کشور در سال ۱۳۲۰ خورشیدی در جریان جنگ جهانی دوم، موجب مرگ و کاهش جمعیت ماسوله شد. وضعیت در این دوران  به حدی وخیم بود که شهرداری ماسوله در سال ۱۳۱۸ تعطیل شد؛ اما با تلاش های مردم این دیار، در سال ۱۳۴۱ توانست، مجددا شروع به کار کند.

معرفی شهر ماسوله

در ادامه نگاهی کوتاه به وقایع مهم تاریخی در این شهر خواهیم داشت:

  • ۱۲۸۹: ایجاد کتابخانه عمومی ماسوله با هزار جلد کتاب خطی
  • ۱۲۸۹: تاسیس نخستین مدرسه در ماسوله (مدرسه اسلامیه)
  • ۱۲۹۳: تاسیس نخستین مدرسه دولتی (مدرسه ایمان)
  • بهمن ۱۲۹۴: رویارویی قوای جنگل با قوای روس در جریان اشغال ایران در جنگ جهانی اول
  • ۱۲۹۵: تاسیس اداره پست
  • ۱۳۰۴: تاسیس اداره دارایی
  • ۱۳۰۸: تاسیس اداره آمار (ثبت احوال)
  • ۱۳۱۱: تاسیس شهرداری ماسوله
  • ۱۳۱۶: راه اندازی تلفن
  • ۱۳۱۷: تاسیس اداره امنیه
  • ۱۳۲۴: رویارویی قوای دولتی با فرقه دموکرات آذربایجان
  • ۳۰ مرداد ۱۳۵۴: ثبت ماسوله در فهرست آثار ملی به شماره ۱۰۹۰
  • شهریور ۱۳۸۵: ثبت کهنه ماسوله در فهرست آثار ملی

معماری ماسوله

 معماری ماسوله به دوران زند برمی گردد و شباهت زیادی به روستاهای دیگر  از جمله اورامان در استان کردستان، کنگ در خراسان رضوی و وفس در استان مرکزی دارد. معماری پلکانی شکل خاص و منحصر به فردی به این شهر بخشیده است. در این نوع معماری، محوطه جلوی خانه‌ها و پشت بام ها علاوه بر آنکه به خانواده ها تعلق دارند، محلی برای عبور و اصطلاحا پیاده رو نیز می باشند. در ادامه شما را بیشتر با جزئیات معماری این شهر آشنا می کنیم.

معرفی شهر ماسوله

بافت شهری ماسوله

ماسوله در منطقه ای معتدل و مرطوب واقع شده و به همین دلیل بهترین راه برای تنظیم شرایط محیطی و تهویه هوا، به کارگیری معماری با فرم برونگرا است. از نشانه های  معماری برونگرا می توان به وجود بالکن ها  که موجب تلفیق فضای داخلی با فضای خارجی ساختمان شده و پنجره های بزرگ در نمای ساختمان اشاره کرد. هم چنین بافت شهری ماسوله در قسمت پایین دره قرار نگرفته است؛ دلیل آن هم این است که شب ها هوا بسیار سرد می شود. علاوه بر این، در این قسمت از دره خطر سیل وجود دارد. البته  بالای کوه هم به دلیل قرار گرفتن در معرض بادهای شدید برای استقرار خانه ها مناسب نیست. پس بهترین مکان برای شکل گیری یک شهر، در قسمت وسط کوهپایه و جنوب آن است. جالب است بدانید که جهت بناهای مختلف با شیب طبیعی زمین هماهنگ است و به همین خاطر تعدادی از بناها رو به جنوب و بخشی نیز رو به جنوب شرقی ساخته شده اند.

معرفی شهر ماسوله

دسترسی و گذرگاه ها

گذرگاه ها و مسیرهای شهر ماسوله با طرح پلکانی شهر سازگار بوده و هم چنین از بام خانه ها به عنوان مسیر استفاده شده است.  دو نوع مسیر در ماسوله ایجاد شده که رفت و آمد به نقاط مختلف را مسیر می‌سازد.

 

  • مسیرهای طولی و موازی که تعداد شان بسیار کم است.
  • مسیرهای عرضی است که تعدادشان بسیار زیاد است و چرخش و ارتباط بین فضاهای شهری در قسمت پایین و بالای آن را ممکن می سازند.

 به دلیل خیابان های باریک  و پله های بسیار، امکان تردد وسایل نقلیه موتوری وجود ندارد و مردم باید با پای پیاده به گشت و گذار بپردازند.

معرفی شهر ماسوله

ساختار خانه های ماسوله

در معماری پلکانی، حیاط خانه ی بالایی نقش پشت بام خانه ی پایینی را نیز دارد. دلیل رنگ آمیزی خانه های ماسوله به رنگ زرد یا طوسی این است که در مه بهتر دیده شوند. در ضمن برای حفظ رنگ دیوار خانه ها، هر سال روی بنا را با گلی زرد و بام آن را با گل کبود می پوشانند.  قسمت های مختلف یک خانه ی کامل در ماسوله عبارت اند از: دالان، سیاهچال، انبار، پله های بلندی که ارتباط طبقه همکف و طبقه دوم را میسر می کنند، پشن (توالت)، چغم (هال) که اتاق نسبتا بزرگی برای پذیرایی میهمان است، نشیمن گاه دائمی ساکنان خانه که اتاق کوچکتری نسبت به هال می باشد، سومه که مقر زمستانی خانواده به شمار می رود و تالار که ایوان کوچکی را شامل می شود.

معرفی شهر ماسوله

مصالح به کار رفته در ساخت بناها

مصالح به کار رفته در ساخت قسمت های مختلف خانه های ماسوله ، سنگ خشت و چوب می باشد. برای عایق حرارتی و رطوبتی خانه ها، از نوعی خاک خاکستری رنگ استفاده می شود. جالب است بدانید که این خاک هر چه بیشتر پا بخورد، به عایق باکیفیت تری تبدیل می شود و به همین دلیل، استفاده ساکنین از بام های خانه ها به عنوان مسیر رفت وآمد عمومی، کاری هوشمندانه است. دیوارها معمولا تا طبقه اول با سنگ لاشه ساخته شده اند و بعد از خشت هایی با ابعاد 30*30*8 سانتی متر و در آخر تا زیر سقف دوباره سنگ لاشه به کار رفته است. پس از اتمام دیوارچینی، تیرهای اصلی و حمل کننده از جنس چوب مازو، موازی با مسیر قرار گرفته اند. بر روی تیرها نیز تیرچه هایی به نام ورده قرار می گیرند که از چوب راش هستند. در مرحله آخر از سرخس وحشی به عنوان عایق رطوبتی استفاده می گردد و روی آن سقف قرار می گیرد. برای ایجاد پوشش سقف از گلی به نام فوش استفاده می نمایند.

معرفی شهر ماسوله

سازگاری معماری ماسوله با محیط زیست

ماسوله دارای ساختاری می باشد که با محیط زیست سازگار است. در ادامه به دلایل آن اشاره می کنیم.

  • ایجاد بافت شهری در قسمت میانی کوهپایه
  • جهت گیری شهر به سمت جنوب وجنوب شرقی و سازگار با شیب طبیعی زمین
  • ایجاد عایق های حرارتی برای مقابله با سرما در فصول سرد و عایق های رطوبتی برای جلوگیری از نفوذ باران
  • عدم وجود آلودگی های هوا، آلودگی های صوتی و غیره
  • استفاده از مصالح بومی مانند چوب، خشت، سنگ های طبیعی در معماری ساختمان ها.
  • استفاده از منابع طبیعی مانند چشمه های طبیعی آب برای تامین آب مصرفی ساکنان شهر.
  • طراحی سقف شیبدار با شیب ملایم به منظور دفع آب باران و رطوبت ناشی از آن.
  • استفاده از شیارهای طبیعی کوه به عنوان کانال هایی برای دفع فاضلاب
  • قرار گرفتن مسیرهای ارتباطی شمالی-جنوبی بین فضاهای شهری

معرفی شهر ماسوله

5 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Rating 5.00 (1 Vote)

مطالب مشابه

شهر جرموک ارمنستان

شهر سنگی اوپلیستیخه گرجستان

شهر سیقناقی گرجستان

شهر سوخته بانکوک تایلند

بازار شهر چین کیش

شهر باستانی پرگا آنتالیا

امتیاز کلی این مطلب (1)

0.5 از 5 ستاره
افزودن نظر

کاربرانی که در این گفتگو شرکت کرده اند

  • مهمان - حمید فرد

    البته گول عکسها را نباید خورد.متاسفانه اکثر این بافت سنتی تبدیل به بازار مکاره اجناس چینی شده و چهره زشتی به ماسوله داده است...

  • مهمان - علي

    رتبه بندی 0.5 از 5 ستاره

    به نظر بنده شما جاهاي قشنگ تو ايران رو نديدي كه ماسوله برات زيباست توصيه ميكنم كمي تو كشورمون بگرديد بعد نظر بديد