بنای عالی و دیدنی سرهنگ آباد اردستان

بنای عالی و دیدنی سرهنگ آباد اردستان

این بنای با ارزش از آثار تاریخی و هنری ایران است که به سبک چهل ستون اصفهان بر روی ستون های بلند چوبی استوار شده و ایوان مقابل عمارت فوقانی آن از ایوان های جانبی وسیع تر است در اطرف فضای خارجی عمارت چهل ستون نرده های چوبی کوتاه قرار دارد که چون نگینی زیبا به آن آراستگی بخشیده اند. اطراف باغ چهلستون را دیواری سنگی فراگرفته بود که در حال حاضر جزئی از آن باقی است. در انتهای ضلع شرقی محوطه باغ دو برج دیده بانی ساخته شده بود که می گویند نگهبانان از آنها به پاسداری و مراقبت بنای چهل ستون می پرداخته اند لکن به نظر می رسد که بیشتر جنبه تزیینی داشته است.

بنا زیبا و محکم، درها و پنجره ها کنده کاری شده و اغلب خاتم کاری، اطاق ها و ایوانها اینه کاری، کتیبه در تمام تالار گچ بری، نقاشی و مقرنس کاری های بدیع و بی سابقه در آن به کار رفته بود. در نقاشی و ترکیب رنگ ها به اندازهای حسن سلیقه و ظرافت و لطافت به کار گرفته شده بود که انسان خود را گویی در مقابل تابلوهای بسیار عالی و جالب از سبزه و گل می دید. شیشه های رنگی و آیینه کاری های زیبا که در درها و پنجره ها و ساختمان به کار رفته بسیار جالب و دیدنی بود. با الهام از معماری چهل ستون اصفهان ده ها معمار، سنگ کار، کاشی کار، گچ کار، نجار، آیینه کار هنرمند اصفهانی به مدت پنج سال وقت و نیروی خود را صرف ساختن و تزیین این بنا نمودند.

کسانی که عمارت سرهنگ آباد را قبلا دیده اند و روز یا شبی در آن جا به سر برده اند می دانند که عظمت و جلال و زیبایی و در عین حال نشاط و فرح این بنا به وصف در نمی آید و بیان از ایجاد و اندیشه و تصور آن در ذهن خواننده عاجز است.

در سرهنگ آباد از گرمای طاقت فرسای ریگستان مجاور خبری نیست بلکه محیطی است امن و راحت و دور از هرگونه غوغای کویر.

در مجاورت بنای چهل ستون ساختمان حمام قرار دارد که کف آن چند متر از سطح زمین پایین تر است. سطح سقف و دیوارهای حمام را به وسیله تابلوهای نقاشی، گچ بری و ایینه کاری تزیین کرده بودند در حمام جداست و داخل آن که می شویم می بینیم که «هوالفتاح العليم» به طرز زیبایی روی دیوار نوشته شده است. فضای داخلی، پلکان ها و راهروهای حمام از سنگ مرمر بسیار شفاف دایره شکل که در بدنه دیوارها کارگذاشته شده اند، پوشیده بود که متأسفانه سنگ های مرمر آن از بین رفته است.

در بالای سردر و اطراف پنجره های نورگیر حمام، پنج گلدسته کوچک به طرز بدیعی کاشی کاری شده بود، ولی چند سال قبل که از چهل ستون سرهنگ آباد برای چندمین بار دیدن کردم، یکی از گلدسته ها خراب شده بود.

در حدود ده متر بالاتر از در حمام در بزرگی قرار دارد که سردر آن به کاشی های کوچک سبز، سیاه و زردرنگ با گل های برجسته آراسته است.